МИНЕРАЛДЫ ТАСЫМАЛДАҒЫШТАРДА МИКРООРГАНИЗМ ЖАСУШАЛАРЫНЫҢ АДСОРБЦИЯЛЫҚ ИММОБИЛИЗАЦИЯСЫ

Аңдатпа

Бұл жұмыста табиғи минералдардың адсорбциялық иммобилизациясының тиімділігін анықтау бойынша зертханалық жұмыстардың нәтижелері келтірілген. Dietzia maris штаммдарынан құралған микроорганизмдер консорциумы керамзит және цеолит минералдарына иммобилизацияланды. Топырақ бетінен мұнай ластануын жою мәселесі көмірсутек өндіру аймақтарындағы төтенше жағдайлардың жиілеуіне байланысты маңызды экономикалық және экологиялық маңызға ие. Иммобилизацияланған микроорганизмдерді пайдалана отырып биоремедиацияның бақыланатын биологиялық әдісі мұнай өнімдерін фондық деңгейге дейін жоюдың тиімді шешімін ұсынады. Эксперименттік әдістеме минералды тасымалдағыштарды (цеолит және керамзит) дайындауды, Dietzia maris штаммдарының консорциумын (U2.1, U2.6, MB3, KU1) өсіруді және спектрофотометриялық талдау арқылы адсорбциялық қабілетті өлшеуді қамтыды. Есептік нәтижелерге сәйкес, цеолит тасымалдағыштың грамына құрғақ жасушалардың 19,69 мг-мен жоғары адсорбциялық қабілетін көрсетті, ал керамзит грамына 17,92 мг көрсетті. Адсорбцияның тиімділігі микроорганизмнің қасиеттеріне, сорбенттің сипаттамаларына және қоршаған орта жағдайларына байланысты. Бұл эксперимент цеолит сорбенті көмірсутектердің биологиялық ремедиациясында жоғары тиімділікті қамтамасыз ететінін көрсетті, бұл оны мұнай көмірсутектерінің биоремедиация процестері үшін тиімді биокатализатор етеді. Қазақстанда қолжетімді табиғи минералдар, әсіресе цеолит, мұнаймен ластанған топырақты қалпына келтіруде иммобилизацияланған микроорганизмдер үшін перспективалы және экономикалық тұрғыдан тиімді тасымалдағыштар болып табылады.