СОЛТҮСТІК ТЯНЬ-ШАНЬНЫҢ ҚАЗІРГІ СЕЙСМИКАСЫ ОНЫҢ ТЕКТОНИКАЛЫҚ ҚҰРЫЛЫМЫНА БАЙЛАНЫCЫ
DOI:
https://doi.org/10.56525/kfwb7h16Кілт сөздер:
Белсенді ақаулар, жер қыртысының бұзылуы, сейсмикалық қауіпті бағалауАңдатпа
СолтүстікТянь-Шаньның ақаулы-блокты ққұрылымының егжей-тегжейлі сипаттамасы келтірілген. Ақаулар жүйесініңкросс-торлы сипатында айқын көрсетілген бұл аймақтың бөлшектенген құрылымы кейінгі тоқсандық уақыт бірнеше негізгі блоктарға: Қырғыз, Ыстықкөл, Іле, Шу-Кендік тас және Шарын блоктарына "шоғырландырылғаны" көрсетілген. Бұл блоктардың ақаулық шектеулеріне сәйкес аймақтың негізгі сейсмикасы шоғырланған және сәйкесінше, сейсмикалық қауіпті бағалау кезінде бұл блоктар учаскелік көздер ретінде таңдалуы керек. Ақаулар мен блоктар әрқашан өзара байланысты құрылымдық формалар ретінде қарастырылды. Ақаулар мен блоктар ұғымдарының үздіксіздігі және олардың литосфераның жоғарғы сынғыш бөлігінде кең таралуы көптеген геологиялық-құрылымдық және геофизикалық (соның ішінде сейсмологиялық) зерттеулер де литосфераның құрылымын ақаулы блок ретінде қарастыруға негіз болды (Хаин,1994).
Бұл жағдайда сейсмикалық аймақтардағы сейсмикалық процесс литосфераның бұзылу-блоктық ортасының тектоно физикалық параметрлерімен, оның салыстырмалы қозғалғыштығының дәрежесімен және басқа параметрлермен анықталады (Шерман,2014). Сондықтан әртүрлі аумақтардың сейсмикалық қауіптілігін бағалау үшін осы параметрлерді анықтау өте өзекті.
